Horeca kengetallen 2026: De startersgids

Veel horecaondernemers werken keihard, maar hebben te weinig grip op hun cijfers. De omzet loopt, maar aan het einde van de maand blijft er minder over dan je zou willen. Dat maakt je onrustig en vaak weet je niet precies waar het misgaat.

Juist daarom zijn horeca kengetallen zo belangrijk. Ze laten je zien waar je geld verdient, waar het weglekt en waar je moet bijsturen. Zeker in 2026, met stijgende kosten en kleinere marges, kun je het je niet veroorloven om op gevoel te sturen.

In deze startersgids leg ik je uit welke horeca kengetallen er toe doen, wat ze betekenen en hoe je ze gebruikt om je restaurant winstgevender te runnen. Geen theorie verhaal, maar praktische inzichten waar je direct iets mee kunt.

Wat zijn horeca kengetallen?

Met behulp van horeca kengetallen kan je de producten/diensten van een restaurant vergelijken met die van de horecabranche. Deze kengetallen geven je een data gedreven antwoord op welke vlakken een restaurant goed presteert en op welke aspecten verbetering nodig is.

Een restaurant genereert veel cijfers dus voor starters is dit een handig hulpmiddel want kengetallen geven weer welke cijfers belangrijk zijn en wat je kunt verwachten.

Let op, de meeste restaurants wijken op 1 of meerdere kengetallen af. Dat is niet erg want het zijn richtlijnen maar het is wel belangrijk dat je weet waarom de getallen afwijken.

Waarom horeca kengetallen belangrijk zijn in 2026?

In 2026 staan marges onder druk. Inkoop, personeel en vaste lasten blijven stijgen, terwijl gasten kritischer worden. Dat betekent dat je minder ruimte hebt om fouten te maken.

Horeca kengetallen helpen je om:

• sneller te zien waar geld weglekt
• onderbouwde keuzes te maken
• niet te sturen op gevoel, maar op feiten

Wie zijn cijfers kent, loopt minder risico en houdt meer controle.

De belangrijkste horeca kengetallen op een rij

#1. Horeca kengetallen voor Food & Beverage

Het foodcost percentage laat zien welk deel van je omzet opgaat aan de inkoop van eten en drinken. Het is één van de belangrijkste kengetallen in de horeca, omdat kleine afwijkingen direct grote impact hebben op je winst.

Een foodcost die te hoog is, betekent meestal dat je marge weglekt door inkoopprijzen, verspilling of verkeerde menuprijzen.

Wat is een gezond foodcost percentage?

Een gezond foodcost percentage ligt bij de meeste restaurants tussen de 25% en 35%. Waar je precies uitkomt, hangt af van je concept.

• fast casual en lunchzaken zitten vaak iets lager
• restaurants met veel verse producten of fine dining zitten meestal hoger
• afhaal en bezorging vraagt weer om andere marges

Belangrijker dan “het perfecte percentage” is dat je weet wat normaal is voor jouw zaak en dat je afwijkingen herkent.

Waar gaat het vaak mis met foodcost?

In de praktijk zie ik dat foodcost oploopt door:

• stijgende inkoopprijzen die niet worden doorberekend
• te grote porties
• derving en verspilling
• menu-items met lage marge die te vaak verkocht worden

Het gevaar is dat dit sluipend gebeurt. Je merkt het vaak pas als er aan het eind van de maand te weinig overblijft.

Wat kun je doen als je foodcost te hoog is?

Je hoeft niet meteen prijzen te verhogen. Vaak zit de winst in kleine aanpassingen, zoals:

• strakker portioneren
• menuprijzen herberekenen
• hardlopers met lage marge aanpassen
• minder ingrediënten inkopen

Door je foodcost wekelijks te controleren, kun je op tijd bijsturen en voorkom je verrassingen.

Wil je precies weten hoe je jouw foodcost berekent en verbetert? Lees dan het artikel horeca foodcost berekenen.

#2. Personeelskosten

Het personeelskosten percentage laat zien welk deel van je omzet opgaat aan lonen, sociale lasten en andere personeelskosten. Voor veel restaurants is dit de grootste kostenpost.

Als dit percentage te hoog is, werk je vaak hard met te weinig rendement.

Wat is een gezond personeelskosten percentage?

Bij de meeste restaurants ligt een gezond personeelskosten percentage tussen de 25% en 35% van de omzet.

• fastfood en afhaal zitten vaak lager
• restaurants met veel service zitten hoger
• openingstijden en bezetting maken groot verschil

Belangrijk is niet het exacte percentage, maar dat het past bij jouw concept en stabiel blijft.

Waar gaat het vaak mis met personeelskosten?

Veelvoorkomende oorzaken zijn:

• te veel mensen op rustige momenten
• inefficiënte roosters
• taken die niet zijn gestandaardiseerd
• veel inwerken door hoog verloop

Dit kost ongemerkt veel geld en energie.

Wat kun je doen als je personeelskosten te hoog zijn?

Denk aan:

• roosters aanpassen op omzet
• vaste taken en processen
• multifunctioneel personeel
• simpelere menukaarten

Meer weten? Lees horeca personeelskosten berekenen.

#3. Directe kosten

Directe kosten zijn kosten die direct samenhangen met je omzet. Denk aan inkoop, verpakkingen, schoonmaak en soms ook provisies.

Deze kosten bewegen mee met hoe druk je bent.

Wat zijn gezonde directe kosten?

Er is geen vast percentage voor directe kosten. Samen met foodcost en personeelskosten vormen ze vaak 60% tot 70% van je omzet.

Zit je structureel hoger, dan blijft er te weinig over voor winst.

Waar gaat het vaak mis met directe kosten?

Dat gebeurt vaak door:

• kleine kosten die niet worden gemonitord
• prijsstijgingen bij leveranciers
• extra’s die “even meepakken”
• geen duidelijke afspraken over inkoop

Omdat het losse posten zijn, worden ze snel onderschat.

Wat kun je doen om directe kosten te verlagen?

• regelmatig leveranciers vergelijken
• vaste inkoopafspraken maken
• verspilling beperken
• kosten maandelijks controleren

Kleine besparingen tellen hier snel op.

Meer weten? Lees directe kosten berekenen.

#4. Huur

Huurkosten zijn vaste lasten en drukken elke maand op je resultaat, ongeacht hoe druk het is.

Daarom zijn ze extra belangrijk om scherp te houden.

Wat is een gezonde huurquote?

Een gezonde huurquote ligt meestal tussen de 5% en 10% van de omzet.

• toplocaties zitten vaak hoger
• minder drukke locaties lager
• omzetgroei is hier vaak de sleutel

Een te hoge huur beperkt je flexibiliteit enorm.

Waar gaat het vaak mis met huurkosten?

Veelgemaakte fouten:

• huur accepteren zonder omzetverwachting
• geen ruimte laten voor slechte maanden
• vergeten bijkomende kosten mee te rekenen
• te laat heronderhandelen

Wat kun je doen bij te hoge huurkosten?

• kijk kritisch naar omzet per m²
• bespreek heronderhandeling
• optimaliseer openingstijden en bezetting
• focus op omzetverhoging op rustige momenten

Lees ook huurovereenkomst restaurant tekenen: 7 valkuilen.

#5.Horeca kengetallen winstgevendheid

Kengetallen voor winstgevendheid laten zien of je restaurant onderaan de streep geld oplevert. Niet hoeveel omzet je draait, maar wat er daadwerkelijk overblijft.

Dit zijn de cijfers die bepalen of je onderneming gezond is.

Welke kengetallen zeggen iets over winstgevendheid?

De belangrijkste kengetallen voor winstgevendheid zijn:

• brutowinstmarge
• nettowinst
• break-even point

Samen laten ze zien:

• hoeveel ruimte je hebt
• hoeveel risico je loopt
• en of je bedrijf structureel rendeert

Een hoge omzet met lage winst is geen succes, maar een waarschuwing

Waar gaat het vaak mis bij winstgevendheid?

In de praktijk zie je dat horecaondernemers:

• te veel focussen op omzet
• vaste kosten onderschatten
• geen duidelijk break-even punt kennen
• winst pas achteraf bekijken

Daardoor lijkt alles “oké”, totdat het geld op is.

Wat kun je doen om je winstgevendheid te verbeteren?

• zorg dat je break-even punt helder is
• stuur actief op marges, niet alleen op omzet
• verhoog winst via menu en bezetting, niet via harder werken
• bekijk winst maandelijks, niet jaarlijks

Werk je met een kassasysteem dat realtime inzicht geeft in omzet, marges en personeel, dan wordt sturen op winstgevendheid een stuk eenvoudiger.
Bekijk hoe Lightspeed hierbij kan helpen (gratis demo).

Lees ook restaurant winstmarges: de startersgids.

#6. Kengetallen voor investeren

Kengetallen voor investeren helpen je bepalen of je ruimte hebt om te groeien, te vernieuwen of risico’s op te vangen. Ze zijn vooral belangrijk bij verbouwen, uitbreiden of overnemen.

Investeren zonder deze cijfers is gokken.

Welke kengetallen zijn belangrijk bij investeren?

Bij investeringsbeslissingen kijk je vooral naar:

• cashflow
• liquiditeit
• schuldenpositie
• terugverdientijd

Deze cijfers laten zien of je een investering kunt dragen, ook als het een paar maanden tegenzit.

Waar gaat het vaak mis bij investeringen?

Veelgemaakte fouten zijn:

• investeren op gevoel
• geen rekening houden met tegenvallende omzet
• te optimistische terugverdientijden
• te weinig buffer aanhouden

Dat zorgt voor onnodige financiële druk.

Wat kun je doen voordat je investeert?

• breng je cashflow in kaart
• bereken hoe lang een investering nodig heeft om zich terug te verdienen
• check of je vaste lasten nog draagbaar zijn
• zorg voor een financiële buffer

Meer hierover lees je in horeca financiën: verwachte uitgaven in kaart brengen.

Hoe gebruik je horeca kengetallen om te sturen?

Horeca kengetallen worden pas waardevol als je ze gebruikt. Dat betekent niet dat je elke dag alles moet analyseren.

Praktisch werkt het zo:

• wekelijks: foodcost en personeelskosten
• maandelijks: winstmarge en vaste lasten
• per kwartaal: trends en vergelijking

Zo zie je problemen op tijd en kun je bijsturen voordat het pijn doet.

Veelgemaakte fouten met horeca kengetallen

Dit gaat vaak mis bij horecaondernemers:

• alleen naar omzet kijken
• cijfers pas achteraf bekijken
• te veel kengetallen tegelijk willen volgen
• geen actie verbinden aan cijfers

Horeca kengetallen zonder actie zijn zinloos. Eén goed cijfer waarop je stuurt is beter dan tien cijfers waar je niets mee doet.

Met welke horeca kengetallen moet je beginnen?

Begin simpel. Zeker als je net start of nog weinig overzicht hebt.

Focus eerst op:

1. foodcost percentage
2. personeelskosten percentage
3. winstmarge

Als je deze drie onder controle hebt, wordt het veel makkelijker om andere cijfers te begrijpen en toe te voegen.

Van inzicht naar actie

Horeca kengetallen vertellen je niet wat je moet doen, maar ze laten zien waar je moet kijken. Ze helpen je om rust te krijgen in je bedrijfsvoering en betere keuzes te maken.

Kleine aanpassingen op basis van cijfers hebben vaak meer effect dan grote veranderingen op gevoel. Dáár zit de echte winst.

lees dan dit artikel: Hoe je de omzet per vierkante meter van je restaurant berekent voor maximale winst

#7. Horeca kengetallen calculator

Nu je op de hoogte bent wat de belangrijkste kengetallen voor de horeca zijn, is het tijd om de kengetallen voor jouw restaurant uit te rekenen. Daarvoor heb ik een horeca kengetallen calculator gemaakt.

Lees ook: Kassasysteem horeca kiezen? Dit zijn de 5 beste opties in 2025 (met prijzen)

Dit was mijn artikel over horeca kengetallen! Ik ben nieuwsgierig naar jouw mening:

Is het verstandig om de prestaties van een restaurant te vergelijken met de bovenstaande cijfers en dus het horeca gemiddelde?

Wil je meer tips en advies over het starten en runnen van een succesvol restaurant?
Schrijf je nu in voor onze nieuwsbrief en ontvang wekelijks handige artikelen, exclusieve tools en tips die je helpen om jouw horecaonderneming naar een hoger niveau te tillen!

➡️ Schrijf je hier in en mis geen enkel waardevol advies meer!

 

Andere interessante artikelen

• Horeca financiën 02: Verwachte uitgaven in kaart brengen (2025)
• 3 tips om de restaurant financiën te verbeteren
• Hoe start je een restaurant 14: Het opstarten van de bar
• Hoe start je een restaurant 24: Een huurovereenkomst tekenen
• Wat kost een Lightspeed horeca kassasysteem?

Erik

Afbeelding via Robert Bye on Unsplash